Photo by Nathan Dumlao on Unsplash
Czy wiesz czym jest Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych czyli w skrócie CRBR? Kto musi się wpisać do CRBR?
W niniejszym poście postaram się wyjaśnić obowiązki i najczęstsze błędy. Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych to obowiązek, który dotyczy wielu przedsiębiorców i nie tylko, a jednocześnie wciąż o nim zapominamy i budzi sporo wątpliwości.
Jeżeli interesują Cię tematy związane se spółkami to zapraszam do innych naszych postów w tym zakresie:
- Jak wpłacić kapitał zakładowy do Spółki?
- Zatwierdzenie sprawozdania zarządu z działalności spółki i sprawozdania finansowego
- Jak podzielić zysk/pokryć stratę w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością?
- Nowe kody PKD – co warto wiedzieć?
Czym jest CRBR?
CRBR czyli Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych to publiczny rejestr prowadzony przez Ministra Finansów. Prowadzony w celu zwiększenia przejrzystości struktur właścicielskich. Hmm.. Nadal brzmi skomplikowanie. W uproszczeniu – CRBR to po prostu publiczna baza, w której sprawdza się, kto naprawdę stoi za daną firmą.
Chodzi o to, żeby nie było sytuacji, w której firma formalnie należy do jednej osoby, ale w rzeczywistości kontroluje ją ktoś inny.
Dzięki temu łatwiej jest zobaczyć, kto faktycznie podejmuje decyzje i ma wpływ na spółkę.
Rejestr jest jawny i ma formę elektroniczną. Wszystkie zamieszczone tam informacje są bezpłatne. Powstał po to, aby przeciwdziałać praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.
Kim jest Beneficjent rzeczywisty?
Jest to osoba fizyczna, która sprawuje bezpośrednio lub pośrednio kontrolę nad podmiotami gospodarczymi wpisanymi do Krajowego Rejestru Sądowego.
Mają być tam wpisane osoby, które faktycznie sprawują nadzór nad danym podmiotem czyli mają realny wpływ na podejmowane decyzje.
Kto musi się wpisać do CRBR?
- wszystkie spółki prawa handlowego, które podlegają obowiązkowemu wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego
- europejskich zgrupowań interesów gospodarczych
- spółek europejskich
- spółdzielni (w tym spółdzielni mieszkaniowych)
- spółdzielni europejskich
- stowarzyszeń podlegających wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego
- fundacji
- trustów (w rozumieniu ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu), których powiernicy lub osoby zajmujące stanowiska równoważne:
- mają miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce lub
- nawiązują stosunki gospodarcze lub nabywają nieruchomość na terytorium Polski, w imieniu lub na rzecz trustu
Do CRBR nie wpisują się m.in.:
- jednoosobowe działalności gospodarcze
- spółki cywilne
- niektóre spółki publiczne (notowane na rynku regulowanym)
Warto jednak każdorazowo zweryfikować swoją sytuację, ponieważ przepisy w tym zakresie są szczegółowe i mogą się zmieniać.
Kto dokonuje zgłoszenia do CRBR
Zgłoszenia do CRBR dokonuje osoba uprawniona do reprezentacji spółki, czyli najczęściej członek zarządu.
To bardzo istotne, ponieważ zgłoszenie składane jest pod rygorem odpowiedzialności.
Osoba dokonująca wpisu oświadcza, że przekazane dane są prawdziwe pod rygorem odpowiedzialności karnej.
Jakie dane trzeba zgłosić do CRBR
Do CRBR trzeba zgłosić zarówno dane samej spółki, jak i osoby, która ją faktycznie kontroluje.
Jeśli chodzi o spółkę, podaje się podstawowe informacje, takie jak jej nazwa, forma (np. spółka komandytowo-akcyjna), siedziba, a także numery identyfikacyjne, czyli KRS i NIP.
Natomiast w przypadku beneficjenta rzeczywistego trzeba wskazać jego dane osobowe: imię i nazwisko, obywatelstwo (jeśli ma ich więcej, to wszystkie), państwo zamieszkania oraz numer PESEL, a jeśli go nie ma, to datę urodzenia.
Oprócz tego bardzo ważne jest określenie, jaki wpływ ta osoba ma na spółkę, czyli np. jaki posiada udział lub jakie ma uprawnienia do podejmowania decyzji.
Kiedy musimy się wpisać do CRBR?
Nowe podmioty gospodarcze mają obowiązek zgłoszenia się do CRBR w terminie 14 dni roboczych od dnia ich wpisu do KRS.
Jeżeli natomiast po dokonaniu zgłoszenia dojdzie do jakiejkolwiek zmiany danych, należy ją również zgłosić w terminie 14 dni od momentu jej powstania. Dotyczy to m.in. zmian w danych beneficjenta rzeczywistego, danych samego podmiotu czy osób uprawnionych do reprezentacji.
W praktyce aktualizacja danych polega na złożeniu nowego zgłoszenia do CRBR, które zastępuje poprzednie.
Czy coś mi grozi za brak zgłoszenia do CRBR?
Brak zgłoszenia lub podanie nieprawdziwych danych może prowadzić do nałożenia kary pieniężnej. A maksymalna kara wynosi nawet 1 000 000 zł.
Dodatkowo odpowiedzialność może ponosić osoba dokonująca zgłoszenia.
Jakie są najczęstsze błędy popełniane przy wpisie do CRBR?
W praktyce przedsiębiorcy popełniają kilka powtarzających się błędów:
- wskazanie niewłaściwego beneficjenta rzeczywistego
- brak aktualizacji danych
- zbyt ogólne określenie zakresu kontroli
- pominięcie pośrednich struktur właścicielskich
Prawidłowy wpis ma znaczenie m.in. przy:
- współpracy z bankami
- relacjach biznesowych
- procedurach compliance
- sprzedaży firmy lub inwestycjach
Podsumowanie
Obowiązek wpisu do CRBR dotyczy wielu podmiotów działających w Polsce i wymaga przede wszystkim prawidłowego ustalenia, kto faktycznie sprawuje nad nimi kontrolę. Kluczowe znaczenie ma nie tylko samo zgłoszenie, ale również jego terminowe dokonanie oraz bieżąca aktualizacja danych w przypadku jakichkolwiek zmian. W praktyce istotne jest także unikanie błędów formalnych, które mogą prowadzić do poważnych konsekwencji. Choć obowiązek ten może wydawać się prosty, często wymaga dokładnej analizy struktury właścicielskiej danego podmiotu.
FAQ
Czy każda spółka musi zgłosić się do CRBR
Nie, obowiązek dotyczy określonych spółek wpisanych do KRS, np. sp. z o.o. czy spółek komandytowych.
Czy zawsze członek zarządu jest beneficjentem rzeczywistym
Nie, członek zarządu nie zawsze jest beneficjentem rzeczywistym.
Beneficjentem rzeczywistym jest przede wszystkim osoba, która faktycznie kontroluje spółkę, np. poprzez posiadanie udziałów, prawa głosu lub inny realny wpływ na podejmowane decyzje. W praktyce najczęściej są to wspólnicy lub osoby stojące „wyżej” w strukturze właścicielskiej.
Członek zarządu może zostać uznany za beneficjenta rzeczywistego dopiero wtedy, gdy nie da się ustalić takiej osoby albo gdy rzeczywiście sprawuje kontrolę nad spółką w inny sposób. W takiej sytuacji wskazuje się osoby zajmujące wyższe stanowiska kierownicze, czyli właśnie najczęściej członków zarządu.
Oznacza to, że sam fakt bycia w zarządzie nie przesądza jeszcze o tym, że dana osoba jest beneficjentem rzeczywistym.
Czy trzeba aktualizować dane w CRBR
Tak, każda zmiana danych powinna zostać zgłoszona w terminie 14 dni.
Czy można dostać karę za brak wpisu
Tak, kara może wynosić nawet do 1 mln zł.
Jak możemy Ci pomóc?
Masz wątpliwości, kto w Twojej spółce powinien zostać wskazany jako beneficjent rzeczywisty?
Nie masz pewności, czy zgłoszenie do CRBR zostało wykonane prawidłowo albo czy dane są aktualne?
A może planujesz zmiany w strukturze spółki i zastanawiasz się, jak wpłyną one na obowiązki związane z CRBR?
Zajmujemy się obsługą prawną spółek oraz doradztwem dla biznesów, w tym firm technologicznych. Pomagamy przedsiębiorcom prawidłowo ustalać beneficjentów rzeczywistych, przygotowywać zgłoszenia do CRBR i bezpiecznie przeprowadzać zmiany w strukturze właścicielskiej.
Możemy dla Ciebie:
- wyjaśnić, kto w Twojej sytuacji powinien zostać wskazany jako beneficjent rzeczywisty
- przeanalizować strukturę właścicielską spółki pod kątem obowiązków CRBR
- sprawdzić poprawność zgłoszenia i wskazać ewentualne ryzyka
- przygotować lub zaktualizować zgłoszenie do CRBR
- doradzić przy zmianach w spółce i ich wpływie na beneficjentów rzeczywistych
- pomóc w uporządkowaniu kwestii formalnych, aby uniknąć sankcji i problemów prawnych
Napisz do nas i opisz swoją sytuację a powiemy Ci jakie masz opcje i jak możemy pomóc.
Umów się na poradę prawną tutaj:
Jeżeli interesujesz się prawem spółek, prawem autorskim, AI i ochroną wizerunku lub jesteś związany z branżą IT/AI po prostu zostaw nam swojego e-maila. Możemy Cie informować o najnowszych wpisach na naszym blogu.
Informacje zawarte w niniejszym artykule mają charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowią porady prawnej ani opinii prawnej. Treść wpisu nie powinna być traktowana jako podstawa do podejmowania decyzji w konkretnych sprawach. W przypadku potrzeby uzyskania indywidualnej pomocy prawnej zaleca się skonsultowanie z prawnikiem lub radcą prawnym.
Źródło: https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00165, Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie zgłaszania informacji o beneficjentach rzeczywistych.
Udostępnij:
